CGBSE Class 9 Sanskrit Chapter 10 Answer | Chhattisgarh CGBSE Class 9 Sanskrit Lesson 10 Answer 2026 |

 Chapter- 10         विश्वबन्धुत्वम्

1. प्रश्नः – ‘विश्ववत्पुत्वम्’ इति शब्दः किमर्थं प्रयुज्यते?

उत्तरः – ‘विश्ववत्पुत्वम्’ इति शब्दः सम्पूर्ण विश्वं परिवारवत् मन्यमानस्य भावं दर्शयति।

2. प्रश्नः – ‘विश्ववत्पुत्वम्’ शब्दः केन प्रकारेण निर्मितः?

उत्तरः – अयं शब्दः ‘विश्ववत्’ तथा ‘पुत्रत्वम्’ इति पदयोः संयोगेन निर्मितः।

3. प्रश्नः – ‘विश्ववत्’ इत्यस्य अर्थः कः?

उत्तरः – ‘विश्ववत्’ इत्यस्य अर्थः विश्वस्य समानः अथवा विश्वस्य प्रति समानभावः।

4. प्रश्नः – ‘पुत्रत्वम्’ इत्यस्य अर्थः कः?

उत्तरः – ‘पुत्रत्वम्’ इत्यस्य अर्थः पुत्रस्य भावः।

5. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वस्य मूलभावः कः?

उत्तरः – सम्पूर्णं जगत् एकं कुटुम्बम् इति भावः।

6. प्रश्नः – भारतीयसंस्कृतौ कः सिद्धान्तः विश्ववत्पुत्वेन सम्बद्धः अस्ति?

उत्तरः – “वसुधैव कुटुम्बकम्” इति सिद्धान्तः।

7. प्रश्नः – ‘वसुधैव कुटुम्बकम्’ इत्यस्य अर्थः कः?

उत्तरः – समस्त पृथिवी एकं परिवारम् अस्ति।

8. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वेन कः गुणः विकसितः भवति?

उत्तरः – प्रेम, करुणा तथा सहिष्णुता विकसिताः भवन्ति।

9. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वं समाजे किं जनयति?

उत्तरः – शान्तिं, सौहार्दं तथा एकतां जनयति।

10. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वं किमर्थं आवश्यकम्?

उत्तरः – विश्वशान्तेः तथा मानवकल्याणस्य कृते आवश्यकम्।

11. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वं कस्मात् उच्चादर्शः मन्यते?

उत्तरः – यतः अयं सार्वभौमिकप्रेमस्य आदर्शः अस्ति।

12. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वस्य विरोधीभावः कः?

उत्तरः – संकीर्णता तथा स्वार्थभावः।

13. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वं कथं आचरितुं शक्यते?

उत्तरः – सर्वेषां प्रति समानभावं धारयित्वा।

14. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वेन कः सन्देशः प्राप्यते?

उत्तरः – सर्वे मानवाः समानाः सन्ति।

15. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वं केषां मध्ये भेदं न स्वीकरोति?

उत्तरः – जाति, धर्म, भाषा इत्यादिषु भेदं न स्वीकरोति।

16. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वस्य प्रमुखलक्षणं किम्?

उत्तरः – सर्वेषां प्रति स्नेहभावः।

17. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वं कस्य कल्याणाय भवति?

उत्तरः – समस्त मानवजातेः कल्याणाय।

18. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वेन कीदृशी भावना उत्पद्यते?

उत्तरः – भ्रातृत्वभावना उत्पद्यते।

19. प्रश्नः – विश्ववत्पुत्वस्य आदर्शः कः?

उत्तरः – सार्वभौमिक एकता।

20. प्रश्नः – अस्माभिः विश्ववत्पुत्वं कथं स्वीकरणीयम्?

उत्तरः – दैनन्दिनजीवने प्रेम, सहानुभूति तथा सहयोगेन।

Answer by Dimpee Bora