GU BA 1st Sem Economics Chapter 1 Question Answer | The Essences of the Economic Problem Chapter Answer | New Update NEP-2026

The Essences of the Economic Problem

1. Define demand.

Ans: চাহিদা বুলি জনা যায় এটা দ্রব্য বা সেৱা লাভৰ বাবে উদয় হোৱা ক্রমক্ষমতাপুষ্ট ইচ্ছাক। উদাহৰণস্বৰূপে, এজন দিন হাজিৰা কৰা লোকে মাৰুটি গাড়ী এখন পাবলৈ ইচ্ছা কৰিব পাৰে, কিন্তু এইটো চাহিদা নহয়। অৱশ্যে, এজন উচ্চ পদৱীধাৰী বিষয়াৰ বাবে, যাৰ মাৰুটি গাড়ীখন পোৱাৰ ইচ্ছাৰ লগতে পৰিশোধ কৰাৰ সামৰ্থ্য আছে, সেইটো চাহিদা হিচাপে গণ্য হয়।

2. Why demand curve is sloping downward from left to right ?

Ans: চাহিদা আৰু দৰৰ মাজত বিপৰীতমুখী সম্পৰ্ক থাকে, অৰ্থাৎ, যেতিয়া দ্ৰব্যৰ দৰ বৃদ্ধি পায়, চাহিদা কমে আৰু দৰ হ্রাস পালে চাহিদা বৃদ্ধি পায়। এই বাবে, চাহিদা ৰেখা বাওঁহাতৰ পৰা সোঁহাতলৈ নিম্নগামী হয়।

3. What is complementary goods ?

Ans: যেতিয়া এবিধ দ্রব্যৰ দৰ বৃদ্ধি পায় আৰু আন এবিধ দ্রব্যৰ চাহিদা হ্রাস পায়, তেনে ক্ষেত্ৰত সেইটো পুৰপূৰক দ্রব্য বুলি কোৱা হয়। উদাহৰণ স্বৰূপে, কলম আৰু চিয়াঁহী একেলগে ব্যৱহৃত হয়, আৰু যদি কলমৰ দৰ বৃদ্ধি পায়, তেন্তে চিয়াঁহীৰ চাহিদা হ্ৰাস পাব পাৰে।

4. State the law of Supply?

Ans: যদি সকলো কাৰক অপৰিৱৰ্তনীয় অৱস্থাত থাকে, তেন্তে যোগান তত্ত্বৰ আধাৰত দ্রব্যবিধৰ দৰ বৃদ্ধি পালে দ্রব্যবিধীৰ যোগান বৃদ্ধি পায়। আৰু যদি দ্রব্যবিধৰ দৰ হ্ৰাস পায়, তেন্তে যোগানো হ্ৰাস পায়।

5. What is market quilibrium ?

Ans: ভাৰসাম্য অৱস্থাটো হৈছে এটা স্থবিৰ বা অপৰিৱৰ্তনশীল অৱস্থা। অৰ্থনীতি বিজ্ঞানত, বজাৰ ভাৰসাম্যত চাহিদা আৰু যোগানৰ পৰিমাণ একে হয়। এই অৱস্থাত, কিবা এটা দ্ৰব্যৰ চাহিদা আৰু যোগানৰ সমতা থকা বাবে মুল্য স্থিতিশীল থাকে।

6. ব্যক্তিগত চাহিদা আৰু বজাৰ চাহিদা মাজৰ পাৰ্থক্য কি?

Ans: এক নিৰ্দিষ্ট সময়ত এজন ব্যক্তীয়ে বিভিন্ন দৰত ক্ৰয় কৰিব পৰা দ্ৰব্যৰ পৰিমাণক ব্যক্তিগত চাহিদা বুলি কোৱা হয়। অন্যহাতে, বজাৰ চাহিদা হৈছে সকলো ব্যক্তিগত চাহিদাৰ সমষ্টি। এটা দ্ৰব্যৰ বজাৰত সমুদায় উপভোক্তাৰ পৰা যি দাৰত দ্ৰব্যৰ চাহিদা সৃষ্টি হয়, তাক বজাৰ চাহিদা বুলি কোৱা হয়। সেয়া অৰ্থাৎ, বজাৰ চাহিদাই একে সময়ত একাধিক দাৰত এটা দ্ৰব্যৰ সামগ্রিক চাহিদাৰ পৰিমাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে।

7. চাহিদা নিৰ্ণয় কৰা উপাদানসমূহ উল্লেখ কৰা।

Ans: এটা দ্ৰব্যৰ চাহিদা বিভিন্ন কাৰকৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত হয়। যেনে-

(i) দ্রব্যটোৰ নিজৰ দৰ।

(ii) উপভোক্তাৰ আয়।

(iii) অন্যান্য সামগ্ৰীৰ দৰ।

(iv) উপভোক্তাৰ ৰুচি, ভৌগোলিক পৰিবেশ আদি।

8. চাহিদা বিধিৰ চাৰিটা ব্যতিক্ৰম উল্লেখ কৰা।

Ans: চাহিদা বিধিৰ ব্যতিক্ৰম চাৰিটা হ'ল-

(i) চাহিদা বিধি প্রযোজ্য নহয় যদিহে ভোক্তাৰ আয় একে নাথাকে।

(ii) ভোক্তাৰ ৰুচি, পছন্দ, অভ্যাস আদিৰো কোনো পৰিবৰ্তন হ'ব নালাগিব।

(iii) প্রতিকল্প সামগ্ৰীৰ দামৰো কোনো পৰিবৰ্ত্তন হ'ব নোৱাৰিব।

(iv) আলোচ্য বস্তুবিধ "গিফেন দ্রব্য" হ'ব নালাগিব।

9. উদ্ভব চাহিদা মানে কি বুজা?

Ans: উদ্ভৱ চাহিদা হৈছে সেই চাহিদা যি কোনো বস্তুৰ চাহিদাৰ লগত আনবস্তুৰ ক্ৰয় জড়িত হৈ থাকে। মূলতঃ, ই সেই বস্তুৰ চাহিদা বুলিব পাৰি যাৰ দ্বাৰা মানুহৰ অভাৱ পূৰণ কৰাৰ উদ্দেশ্যে আন কিছুমান বস্তুৰ প্ৰয়োজন হয়। উদাহৰণ স্বৰূপে, চিমেণ্টৰ চাহিদা উদ্ভৱ চাহিদা, যিহেতু ই ঘৰ নিৰ্মাণৰ বাবে প্ৰয়োজন হয় আৰু ঘৰহে প্ৰত্যক্ষভাৱে মানুহৰ অভাৱ পূৰণ কৰে। সেয়া চৰিতার্থ কৰাৰ লগতে, কপাহৰ চাহিদা কাপোৰ তৈয়াৰ কৰাৰ বাবে উদ্ভৱ হয়, কাৰণ কপাহে নিজে আমাৰ অভাৱ পূৰণ নকৰে। এইদৰে, কপাহৰ চাহিদা কাপোৰৰ চাহিদাৰ ফলত উদ্ভৱ চাহিদা হিচাপে গণ্য কৰা হয়।

10. তির্যক চাহিদা কাক বোলে?

Ans: বস্তুৰ চাহিদা যদি অন্য সম্পর্কিত বস্তুৰ দামৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে, তেনে চাহিদাক "তির্যক চাহিদা" বোলা হয়। প্রতিকল্প দ্ৰব্যৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া এবিধ বস্তুৰ দাম বাঢ়ে বা কমে, আন এবিধ বস্তুৰ চাহিদা তাৰ লগত সলনি হয়। উদাহৰণ স্বৰূপ, যদি কফিৰ দাম বাঢ়ে, তেন্তে ভোক্তাই কফিৰ পৰিবৰ্তে চাহ অধিককৈ কিনিব, ফলত চাহৰ চাহিদা বৃদ্ধি পাব।

    যুগ্ম চাহিদাৰ ক্ষেত্ৰত, এবিধ বস্তুৰ চাহিদাৰ বৃদ্ধিয়ে আন বস্তুৰ চাহিদাকো বৃদ্ধি কৰে। যেনে, যদি কলমৰ দাম বৃদ্ধি পায়, তেন্তে কলমৰ চাহিদা হ্রাস পায় আৰু ইয়াৰ ফলত চিয়াঁহীৰ চাহিদাও বৃদ্ধি হয়, যদিও চিয়াঁহীৰ দামত কোনো পৰিৱৰ্তন নহয়। এইসকল উদাহৰণত তিৰ্যক চাহিদাৰ মৌলিক নীতি অৱগত হয়।