చాప్టర్ 4
కృత్రిమ దారాలు - ప్లాస్టిక్కులు
ప్రశ్న: నైలాన్ అనేది ఏ రకమైన దారం?
సమాధానం: నైలాన్ అనేది పూర్తిగా కృత్రిమంగా తయారైన దారం, ఏ రకమైన సహజ పదార్థాలు ఉపయోగించకుండా, రసాయన ప్రక్రియ ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది.-
ప్రశ్న: నైలాన్ లక్షణాలు ఏమిటి?
సమాధానం: నైలాన్ బలమైనది, తేలికైనది, మృదువైనది, మెరుపును కలిగి ఉంటుంది, ఉతుక్కోవడానికి సులభంగా ఉంటుంది, మరియు పరిగణనీయమైన వర్షం, తేమ, శక్తికి ప్రతిఘటన కలిగి ఉంటుంది. -
ప్రశ్న: నైలాన్ ప్రాచుర్యంలోకి ఎలా వచ్చింది?
సమాధానం: నైలాన్ 1931లో పరిచయమైంది. 1959లో, మహిళల దుస్తులు మరియు గ్లవ్స్ వంటి వస్తువుల కోసం మనోహర లక్షణాలతో పరిచయమయ్యింది. -
ప్రశ్న: నైలాన్ మరియు పట్టు మధ్య ప్రధాన తేడా ఏమిటి?
సమాధానం: పట్టు సహజ వనరుల నుంచి లభిస్తుంది (గడ్డిపట్టు), కానీ నైలాన్ పూర్తిగా రసాయన ప్రక్రియ ద్వారా కృత్రిమంగా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది. -
ప్రశ్న: నైలాన్ ఉపయోగాలు ఏమిటి?
సమాధానం: దుస్తులు, పారాచూట్లు, తాళ్లు, బెల్ట్లు, కారు సీటు కవర్లు, నిద్ర సంచులు, తెరలు, మరియు ఇతర గృహోపకరణాల తయారీలో ఉపయోగిస్తారు. -
ప్రశ్న: నైలాన్ ఎందుకు బలమైనదని చెప్పవచ్చు?
సమాధానం: నైలాన్ ఒకే దారంలో ఎక్కువ బరువును పట్టుకునే సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉంటుంది; ఉదాహరణకి, పారాచూట్ల కోసం ఉపయోగించవచ్చు, ఇది స్టీల్ తీగల కంటే ఎక్కువ బలాన్ని ఇస్తుంది. -
ప్రశ్న: రేయాన్ అనేది కృత్రిమ దారం అయినప్పటికీ పట్టు లాంటి లక్షణాలున్నది ఎందుకు?
సమాధానం: ఇది కలప గుజ్జు నుంచి రసాయన ప్రక్రియలో ఉత్పత్తి అవుతుంది, అందువల్ల పట్టు లాగా మెరుపు, మృదుత్వం, మరియు వడక రావడం సాధ్యమవుతుంది. -
ప్రశ్న: కృత్రిమ దారాలను ఎందుకు మానవ నిర్మిత దారాలు అంటారు?
సమాధానం: ఇవి సహజ వనరుల నుంచి లభించని రసాయన పదార్థాలతో, మనుషులు తయారు చేసినందున కృత్రిమ దారాలు అంటారు. -
ప్రశ్న: పాలిమర్ అంటే ఏమిటి?
సమాధానం: పాలిమర్ అనేది పునరావృతమయ్యే చిన్న యూనిట్ల (మర్స్) ద్వారా ఏర్పడిన పెద్ద యూనిట్. ఉదాహరణకి, సెల్యూలోజ్, నైలాన్, పాలిస్టర్. -
ప్రశ్న: సహజ దారాలు మరియు కృత్రిమ దారాల మధ్య తేడా ఏమిటి?
సమాధానం: సహజ దారాలు మొక్కలు లేదా జంతువుల నుంచి వస్తాయి, కానీ కృత్రిమ దారాలు రసాయన ప్రక్రియల ద్వారా, పెట్రోరసాయన పదార్థాల నుంచి తయారు చేయబడతాయి. -
ప్రశ్న: పాలిస్టర్ దారం లక్షణాలు ఏమిటి?
సమాధానం: పాలిస్టర్ తేలికైనది, మన్నికైనది, వేడికి ప్రతికూలత, ఉతుక్కోవడం సులభం, మరియు చౌకగా దొరుకుతుంది. -
ప్రశ్న: పాలిస్టర్ దారాల ఉపయోగాలు ఏమిటి?
సమాధానం: దుస్తులు, బకెట్లు, కూరగాయ, ఆహార సంచులు, ఫిల్మ్, కార్ల కవర్లు, విత్తనాల కవర్లు, మరియు అనేక గృహోపకరణాల తయారీలో ఉపయోగిస్తారు. -
ప్రశ్న: PET అనేది ఏమిటి?
సమాధానం: PET (పాలిఇథిలీన్ టెరఫ్తాలేట్) అనేది పాలిస్టర్ ప్రధాన రూపం, ఇది ప్లాస్టిక్ బాటిళ్లు, ఫిల్మ్స్, తీగలు, వంట పాత్రలు తయారీలో ఉపయోగిస్తారు. -
ప్రశ్న: ప్లాస్టిక్ ఎందుకు ప్రాచుర్యం పొందింది?
సమాధానం: ఇది తేలికైనది, మన్నికైనది, చౌకగా దొరుకుతుంది, ఆకారాలు, పరిమాణాలు మార్చుకోవచ్చు, మరియు చాలా用途 కోసం ఉపయోగించవచ్చు. -
ప్రశ్న: థర్మోప్లాస్టిక్ మరియు థర్మోసెట్టింగ్ ప్లాస్టిక్ మధ్య తేడా ఏమిటి?
సమాధానం: థర్మోప్లాస్టిక్ వేడిచేసినప్పుడు మృదువవుతుంది, తిరిగి మలుచుకోవచ్చు. థర్మోసెట్టింగ్ వేడిచేసినా మృదువవ్వదు, స్థిరంగా ఉంటుంది. -
ప్రశ్న: పాలిమర్ మరియు పాలిమర్ ఉత్పత్తుల మధ్య తేడా ఏమిటి?
సమాధానం: పాలిమర్ ఒక సాధారణ పదార్థం, ఇది అనేక పునరావృత యూనిట్లతో ఏర్పడుతుంది. పాలిమర్ ఉత్పత్తులు (నైలాన్, పాలిస్టర్) ఆ పాలిమర్ నుంచి దారాలు, ప్లాస్టిక్ వస్తువులు తయారవుతాయి. -
ప్రశ్న: కృత్రిమ దారాల నష్టాలు ఏమిటి?
సమాధానం: వేడిచేసినప్పుడు కరిగిపోవడం, మంటకు సులభంగా అంటుకోవడం, పర్యావరణంలో జీవవిచ్ఛిన్నం కాకపోవడం. -
ప్రశ్న: నైలాన్ ఎలా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది?
సమాధానం: రసాయన పదార్థాలు, నేలబొగ్గు, నీరు, గాలి నుంచి కృత్రిమంగా సమ్మేళనం చేసి నైలాన్ తయారు చేస్తారు. -
ప్రశ్న: రేయాన్ తయారీలో ఉపయోగించే ముడి పదార్థం ఏమిటి?
సమాధానం: కలప గుజ్జు (cellulose) ఉపయోగించి రసాయన ప్రక్రియ ద్వారా రేయాన్ ఉత్పత్తి చేస్తారు. -
ప్రశ్న: థర్మోప్లాస్టిక్ ఉపయోగాలు ఏమిటి?
సమాధానం: పాలిథిన్ సంచులు, PVC బకెట్లు, వంట పాత్రలు, పారిశ్రామిక భాగాలు, ఆటప్లే, కారు భాగాలు, అంతరిక్ష నౌకల భాగాలు. -
ప్రశ్న: థర్మోసెట్టింగ్ ప్లాస్టిక్ ఉపయోగాలు ఏమిటి?
సమాధానం: మేలమైన్, బేకలైట్ వంటి పదార్థాలు విద్యుత్ పరికరాలు, వంట పానెల్స్, ఫ్లోర్ టైల్స్, మంట నిరోధక వస్తువుల తయారీలో ఉపయోగిస్తారు. -
ప్రశ్న: ప్లాస్టిక్ ఎందుకు విద్యుత్ వాహకంగా ఉపయోగించబడదు?
సమాధానం: ప్లాస్టిక్ అధమ విద్యుత్ వాహకత కలిగి ఉండటం వల్ల, విద్యుత్ రక్షణకు పరికరాల ఇన్సులేటర్గా ఉపయోగిస్తారు. -
ప్రశ్న: ప్లాస్టిక్ వాడకాన్ని తగ్గించడానికి మనం ఏ చర్యలు తీసుకోవాలి?
సమాధానం: నూలు సంచులు ఉపయోగించడం, ప్లాస్టిక్ విడిగా సేకరించి రీసైకిల్ చేయడం, అవసరానికి తగ్గుగా ఉపయోగించడం. -
ప్రశ్న: ప్లాస్టిక్ వల్ల పర్యావరణ సమస్యలు ఏమిటి?
సమాధానం: జీవవిచ్ఛిన్నం కాకపోవడం, మురికివాళ్లలో స్తంభం, జంతువుల శ్వాసవ్యవస్థకు హాని, విషపూరిత వాయువుల విడుదల. -
ప్రశ్న: కృత్రిమ దారాల పనితనం ఎలా తెలుసుకోవచ్చు?
సమాధానం: ఒక దారాన్ని క్లాంప్లో కట్టడం, బరువులు పెడుతూ దారం తగిలే వరకు పరీక్షించడం. -
ప్రశ్న: సహజ దారాలు ఎక్కువగా నీటిని పీల్చుతాయా లేదా కృత్రిమ దారాలు?
సమాధానం: సాధారణంగా సహజ దారాలు ఎక్కువ నీటిని పీల్చుతాయి, కృత్రిమ దారాలు తక్కువ. -
ప్రశ్న: పాలిస్టర్, నైలాన్, రేయాన్, అక్రిలిక్ దారాల తేడాలు ఏమిటి?
సమాధానం: బలం, మృదుత్వం, తాపన ప్రతిఘటన, నీటి పీలిక, ఖరీదు మరియు ఉపయోగ లక్షణాల పరంగా భిన్నంగా ఉంటాయి. -
ప్రశ్న: ప్లాస్టిక్ రీసైక్లింగ్ ఎందుకు ముఖ్యం?
సమాధానం: పర్యావరణ కాలుష్యాన్ని తగ్గించడానికి, వ్యర్థాలను మళ్లీ ఉపయోగించడానికి, మరియు సహజ వనరులను రక్షించడానికి. -
ప్రశ్న: మైక్రోవేవ్లో ఆహారం ఉడకడానికి ప్లాస్టిక్ ఉపయోగించగలమా?
సమాధానం: మైక్రోవేవ్ సరిపోయే, సురక్షిత ప్లాస్టిక్ పాత్రలలో మాత్రమే ఉపయోగించాలి.