BSER Class 8 Sanskrit Chapter 14 Answer | Rajasthan BSER Class 8 Sanskrit Lesson 14 Answer 2025-2026 |

 Chapter- 14       भारतीय कालगणना

१. प्रश्नः भारतीय कालगणना किम् ?
उत्तरः कालस्य गणना भारतीयपरम्परानुसारं यत् क्रियते सा भारतीय कालगणना उच्यते।

२. प्रश्नः वर्षे कतिपय मासाः भवन्ति ?
उत्तरः वर्षे द्वादश मासाः भवन्ति।

३. प्रश्नः प्रथमः मासः कः ?
उत्तरः चैत्रः प्रथमः मासः।

४. प्रश्नः अन्तिमः मासः कः ?
उत्तरः फाल्गुनः अन्तिमः मासः।

५. प्रश्नः वैशाखः कस्य पश्चात् आगच्छति ?
उत्तरः चैत्रस्य पश्चात् वैशाखः आगच्छति।

६. प्रश्नः ज्येष्ठः कस्य पूर्वम् अस्ति ?
उत्तरः आषाढस्य पूर्वम् अस्ति।

७. प्रश्नः वर्षे कतिपय ऋतवः भवन्ति ?
उत्तरः वर्षे षड् ऋतवः भवन्ति।

८. प्रश्नः षड्ऋतवः के ?
उत्तरः वसन्तः, ग्रीष्मः, वर्षा, शरद्, हेमन्तः, शिशिरः।

९. प्रश्नः सप्ताहे कतिपय दिवसाः भवन्ति ?
उत्तरः सप्ताहे सप्त दिवसाः भवन्ति।

१०. प्रश्नः सप्ताहस्य प्रथमः दिवसः कः ?
उत्तरः रविवासरः प्रथमः दिवसः।

११. प्रश्नः सप्ताहस्य अन्तिमः दिवसः कः ?
उत्तरः शनिवासरः अन्तिमः दिवसः।

१२. प्रश्नः द्वौ पक्षौ के ?
उत्तरः कृष्णपक्षः तथा शुक्लपक्षः।

१३. प्रश्नः पक्षः किम् ?
उत्तरः पञ्चदश तिथीनां समूहः पक्षः उच्यते।

१४. प्रश्नः तिथयः कतिः भवन्ति ?
उत्तरः तिथयः पञ्चदश भवन्ति।

१५. प्रश्नः प्रथमातिथिः का ?
उत्तरः प्रतिपदा प्रथमातिथिः।

१६. प्रश्नः पूर्णिमा का ?
उत्तरः पञ्चदशीतिथिः पूर्णिमा उच्यते।

१७. प्रश्नः अमावस्या का ?
उत्तरः यदा चन्द्रः अदृश्यः भवति सा अमावस्या।

१८. प्रश्नः द्वे अयने के ?
उत्तरः उत्तरायणम् तथा दक्षिणायनम्।

१९. प्रश्नः राशयः कतिः भवन्ति ?
उत्तरः राशयः द्वादश भवन्ति।

२०. प्रश्नः प्रथमः राशिः कः ?
उत्तरः मेषः प्रथमः राशिः।

२१. प्रश्नः अन्तिमः राशिः कः ?
उत्तरः मीनः अन्तिमः राशिः।

२२. प्रश्नः नक्षत्राणि कतिः भवन्ति ?
उत्तरः नक्षत्राणि सप्तविंशतिः भवन्ति।

२३. प्रश्नः प्रथमं नक्षत्रं किम् ?
उत्तरः अश्विनी प्रथमं नक्षत्रम्।

२४. प्रश्नः अन्तिमं नक्षत्रं किम् ?
उत्तरः रेवती अन्तिमं नक्षत्रम्।

२५. प्रश्नः मकरः कः ?
उत्तरः मकरः एकः राशिः।

२६. प्रश्नः कर्कः कः ?
उत्तरः कर्कः अपि एकः राशिः।

२७. प्रश्नः गुरुवासरः कः ?
उत्तरः गुरुवासरः सप्ताहस्य एकः दिवसः।

२८. प्रश्नः शुक्लपक्षः कदा भवति ?
उत्तरः यदा चन्द्रः वर्धते तदा शुक्लपक्षः भवति।

२९. प्रश्नः कृष्णपक्षः कदा भवति ?
उत्तरः यदा चन्द्रः क्षीयते तदा कृष्णपक्षः भवति।

३०. प्रश्नः भारतीय कालगणनायाः महत्त्वं किम् ?
उत्तरः एषा परम्परां, उत्सवान् तथा जीवनव्यवस्थां नियन्त्रयति।

Answer by Dimpee Bora