BSER Class 7 Sanskrit Chapter 5 Answer | Rajasthan BSER Class 7 Sanskrit Lesson 5 Answer 2025-2026 |

 Chapter- 5          नित्यं कर्तव्यम्

1. प्रश्न: पाठ का नाम क्या है?

उत्तर: अस्य पाठस्य नाम “नित्यं कर्तव्यम्” अस्ति। अस्मिन् पाठे नित्यजीवनस्य आवश्यककार्याणां वर्णनं कृतम् अस्ति।

2. प्रश्न: “नित्यं कर्तव्यम्” इत्यस्य अर्थः कः?

उत्तर: “नित्यं कर्तव्यम्” इत्यस्य अर्थः प्रतिदिनं कर्तव्यानि कार्याणि, येन जीवनं व्यवस्थितं भवति।

3. प्रश्न: अहम् कदा उत्तिष्ठामि?

उत्तर: अहम् प्रतिदिनं प्रातःकाले शीघ्रं उत्तिष्ठामि, यत् स्वास्थ्याय हितकरम् अस्ति।

4. प्रश्न: प्रातःकाले किं कर्तव्यम्?

उत्तर: प्रातःकाले व्यायामः कर्तव्यः, यः शरीरं स्वस्थं बलवान् च करोति।

5. प्रश्न: अहम् किमर्थं व्यायामं करोमि?

उत्तर: अहम् स्वास्थ्यरक्षणार्थं तथा शरीरस्य सुदृढतायै व्यायामं करोमि।

6. प्रश्न: व्यायामात् अनन्तरं किं कर्तव्यम्?

उत्तर: व्यायामात् अनन्तरं शुद्धतार्थं स्नानं कर्तव्यम्।

7. प्रश्न: स्नानानन्तरं किं कर्तव्यम्?

उत्तर: स्नानानन्तरं भोजनं कृत्वा विद्यालयं गन्तव्यम्।

8. प्रश्न: विद्यालयं कदा गच्छामि?

उत्तर: अहम् प्रातःकाले समये विद्यालयं गच्छामि।

9. प्रश्न: विद्यालये किं कुर्वन्ति छात्राः?

उत्तर: विद्यालये छात्राः मनोयोगेन अध्ययनं कुर्वन्ति तथा ज्ञानं प्राप्नुवन्ति।

10. प्रश्न: छात्रः विद्यालये किं अर्जयति?

उत्तर: छात्रः विद्यालये विविधविषयेषु ज्ञानं अर्जयति।

11. प्रश्न: गृहं आगत्य अहम् किं करोमि?

उत्तर: गृहं आगत्य अहम् विश्रान्तिं कृत्वा स्वपाठम् पठामि।

12. प्रश्न: दुग्धं पीत्वा किं कर्तव्यम्?

उत्तर: दुग्धं पीत्वा अध्ययनं कर्तव्यं, यतः अध्ययनं जीवनस्य आधारः अस्ति।

13. प्रश्न: सायंकाले किं कर्तव्यम्?

उत्तर: सायंकाले क्रीडा कर्तव्या, या शरीरस्य विकासं करोति।

14. प्रश्न: क्रीडया किं लाभः?

उत्तर: क्रीडया शरीरं स्वस्थं भवति, मनः प्रसन्नं च भवति।

15. प्रश्न: रात्रौ किं कर्तव्यम्?

उत्तर: रात्रौ समये शयनं कर्तव्यम्, यतः विश्रामः आवश्यकः अस्ति।

16. प्रश्न: नित्यं किं कर्तव्यम्?

उत्तर: नित्यं स्वचिन्तनं कर्तव्यम्, येन आत्मविकासः भवति।

17. प्रश्न: राष्ट्रचिन्तनं किमर्थं आवश्यकम्?

उत्तर: राष्ट्रचिन्तनं देशस्य प्रगतेः उन्नत्यर्थं च आवश्यकम् अस्ति।

18. प्रश्न: स्वच्छता किमर्थं आवश्यकम्?

 उत्तर: स्वच्छता स्वास्थ्यस्य रक्षणार्थं तथा रोगनिवारणाय आवश्यकम् अस्ति।

19. प्रश्न: अस्माभिः किं कर्तव्यम्?

उत्तर: अस्माभिः नित्यकर्माणि नियमितरूपेण कर्तव्यानि।

20 . प्रश्न: पितरौ किम् कर्तव्यौ?

उत्तर: पितरौ सदा आदरपूर्वकं प्रणमनीयौ।

21. प्रश्न: गुरवः किम् कर्तव्याः?

उत्तर: गुरवः सम्माननीयाः, यतः ते ज्ञानं ददति।

22. प्रश्न: ज्ञानं कथं लभ्यते?

उत्तर: ज्ञानं नियमिताध्ययनेन, परिश्रमेण च लभ्यते।

23. प्रश्न: व्यायामः किम् वर्धयति?

उत्तर: व्यायामः शरीरस्य बलं, स्वास्थ्यं च वर्धयति।

24. प्रश्न: कः स्वस्थः भवति?

उत्तर: यः नित्यं व्यायामं करोति सः स्वस्थः भवति।

25. प्रश्न: कः सफलः भवति?

उत्तर: यः नियमितं अध्ययनं करोति सः जीवने सफलः भवति।

26. नित्यकर्माणि किमर्थं आवश्यकानि?

उत्तर: नित्यकर्माणि जीवनस्य अनुशासनं, नियमितता च स्थापयन्ति।

27. प्रश्न: अस्माकं जीवनं कथं भवेत्?

उत्तर: अस्माकं जीवनं नियमितं, अनुशासितं च भवेत्।

28. प्रश्न: अनुशासनस्य महत्वं किम्?

उत्तर: अनुशासनं जीवनस्य सफलतायाः मूलाधारः अस्ति।

29. प्रश्न: अस्य पाठस्य शिक्षा का?

उत्तर: अस्य पाठस्य शिक्षा अस्ति यत् नित्यकर्मपालनं, अनुशासनं च जीवने आवश्यकम्।

30. प्रश्न: नित्यं कर्तव्यं किम्?

उत्तर: नित्यं अध्ययनं, व्यायामः, स्वच्छता, स्वचिन्तनं च कर्तव्यम्, येन जीवनं सुखमयं भवति।

Answer by Dimpee Bora